Gazi Yaşargil

Gazi Yaşargil, 6 Temmuz 1925 yılında Diyarbakır’ın Lice ilçesinde dünyaya gelen Türk bilim insanıdır. Aslen Ankaralı olan Yaşargil, Beypazarı ilçesine yerleşen ilk aşiretlerden Kayhan aşiretine mensuptur. Yaşargil’in ataları, Osmanlı hükümdarı Fatih Sultan Mehmet’in isteğiyle İstanbul’a taşınmıştır ve 1925 yılında babası kaymakamlık görevini Diyarbakır’da sürdürürken dünyaya gelmiştir. Nörocerrah olarak bilim dünyasına katkılarda bulunan ve tıp alanında başarılara imza atan Yaşargil, hayatı boyunca pek çok ödüle layık görülmüştür.

Eğitim ve Kariyer Hayatı

Lise eğitimini Ankara’da bulunan Atatürk Lisesi’nde alan Gazi Yaşargil daha sonra Ankara Üniversitesi’ni kazanmış ve tıp fakültesinde eğitim almıştır. Lisans eğitiminin ardından Almanya’da bulunan Friedrich Schiller Üniversitesi’nde 1944 yılı itibari ile çalışmalarını sürdürmüştür. İkinci Dünya Savaşı’nın olumsuz etkileri nedeniyle buradan ayrılan Yaşargil 1945 yılında Basel Üniversitesi’ne gitmiştir ve akademik çalışmalarına devam etmiştir. 1950 senesinde de Basel Üniversitesi’ne doktora eğitimi almak üzere gitmiştir.  Doktora derecesini aldıktan sonra da Bern Üniversitesi’ne gitmiş buradan da yardımcı profesörlük unvanını almış, psikiyatri alanında görev yapmıştır.

Basel Üniversitesi’ne geçerek burada Nöroşiruji Bölümü’nde görev yapmaya başlayan Gazi Yaşargil, 1957 ile 1965 yılları arasında Zürih’te bulunan üniversite hastanesinde tıp alanındaki çalışmalarına devam etmiştir. Yardımcı profesörlük unvanını 1965 yılında alan Yaşargil daha sonra Amerika Birleşik Devletleri’ne gitmiştir. 1965 ile 1967 yılları arasında ABD’de bulunan Burlington şehrindeki Vermont Üniversitesi’nde Nöroşiruji bölümünde görev yapan Gazi Yaşargil, burada prof. Peardon Donaghy ile mikrovasküler cerrahi alanında birlikte çalışmalarda bulunmuştur. Ayrıca Yaşargil, Avrasia Academia’nın kurucu üyesi olarak da bilinmektedir.

Cerrahi mikroskop kullanarak 30 Ekim 1967 yılında ilk beyin bypass operasyonunu gerçekleştiren Gazi Yaşargil’in bu başarısı tüm dünyada yankı buldu. Beyin cerrahisi alanında kullanılmakta olan aletleri ve ekipmanları yeterli bulmayan Yaşargil daha sonra yeni arayışlar içerisine girdi. Bu alanda yaptığı çalışmalarla tıp dünyasına yüzer mikroskop ve anjiyografi gibi önemli alet ve yöntemleri kazandırdı. Beyin operasyonları sırasında kullanılan ve Gazi Yaşargil tarafından kullanılan mikroskop, beyinde oluşan anverizmaların giderilmesi için büyük katkı sağladı ve dolayısı ile beyin cerrahisi alnında Yaşargil sayesinde yeni bir dönem açılmış oldu.

Gazi Yaşargil Kimdir?

Beyin cerrahisi alanında bir öncü olarak kabul edilen Yaşargil, operasyonlar sırasında kullanılan mikroskoplar aracılığıyla beyinde bulunan tümörlere ve lezyonlara ulaşmanın imkansız olmadığını ortaya koymuştur. Türkiye’nin ünlü şairlerinden Ece Ayhan, beyninde bulunan ur nedeni ile 1976 ile 1978 yılları arasında tedavi amacıyla İsviçre’ye gitmiştir ve Ayhan beyninde bulunan urun alınması için Gazi Yaşargil’e ameliyat olmuştur.

Aldığı Unvanlar ve Başarıları

Gazi Yaşargil özellikle mikrosinir cerrahisi kurucusu olarak bilinmektedir. Tıp alanındaki başarılı çalışmaları ve güçlü akademik kaeriyeri sayesinde Yaşargil tıp dünyasında Beyin ve Sinir Cerrahı, Profesör Doktor ve de Yüzyılın Beyin Cerrahı olarak adlandırılmıştır. Tıp alanında üstün başarı sahibi olan Gazi Yaşargil özellikle beyin tümörü hastalığını ve epilepsi hastalığını kendi yöntemleri ile tedavi altına almıştır. 1999 senesinde emekliye ayrılan Yaşargil, bu tarihe kadar Zürih’te bulunan Zürih Üniversitesi ve üniversite hastanesinde Sinir Cerrahisi bölümünde öncelikle hekim olarak çalışmış, daha sonra profesör olmuş ve en sonunda da bölüm başkanı olarak görev almıştır. Cerrah olarak başarılara imzasını atan Gazi Yaşargil, 199 yılında düzenlenen Geleneksel Sinir Cerrahları Kongresi’nde ‘Yüzyılın Sinir Cerrahı’ olarak seçilmiştir.

Türk bilim ve tıp insanımız Gazi Yaşargil’in sahip olduğu unvanlar ve bu unvanları aldığı yıllar şu şekildedir:

  • 1976 yılında; Brezilya Nöroşiruji Akademisi Fahri Üyelik
  • 1977 yılında; Norocerrahlar Birliği Fahri Üyelik
  • 1979 yılında; Amerikan Kalp Derneği Fahri Üyelik
  • 1981 yılında; Kanada Nöroşirurji Akademisi Fahri Üyelik
  • 1986 yılında; Nörocerrahlar Kongresi fahri Üyelik
  • 1987 yılında; Japon Nöroşirurji Sosyetesi fahri üyelik
  • 1989 yılında; Amerikan Nörocerrahlar Derneği Fahri Üyelik, İsviçre Nörobiyoloji Akademisi fahri üyelik
  • 1990 yılında; Kraliyet Tıp Sosyetesi Fahri Üyelik, Türk Nöroşirürji Derneği Fahri Üyelik, International Skull Base Society Fahri Üyelik
  • 1991 yılında; İstanbul üniversitesi Fahri Doktora
  • 1993 yılında; İsviçre Nöroşirurji Akademisi fahri Üyelik
  • 1994 yılında; Arjantin Nöroşirurji Sosyetesi Fahri Üyelik
  • 1998 yılında; Amerikan Nörbiyoloji Sosyetesi Fahri Üyelik, Türkiye Bilimler Akademisi Fahri Üyelik
  • 1999 yılında; University of Lima Fahri Doktora, Peru Nöroşirurji Akademisi Fahri Üyelik
  • 2000 yılında; İtalya Nöroşirurji Akademisi Fahri Üyelik, Hacettepe Üniversitesi Fahri Doktora
  • 2001 yılında; University of Oxford Fahri Doktora
  • 2002 yılında; Friedrich-Schiller University of Jena Fahri Doktora
  • 2003 yılında; Meksika Nörocerrahlık Derneği Fahri Üyelik
  • 2019 yılında; Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Fahri Doktora

Aldığı Ödüller

Beyin cerrahisi alanında yaptığı çalışmalarla, epilepsi ve tümör hastalıklarını kendi yöntemleriyle tedavi eden ve beyin ameliyatlarında kullanılması amacıyla mikroskop geliştiren Gazi Yaşargil tıp alanında hem ulusal hem de uluslararası pek çok ödüle layık görülmüştür. Gazi Yaşargil’in aldığı ödüller yıllara göre şu şekildedir:

  • 1957 yılında; Vogt Ödülü / İsviçre Oftalmolojik Topluluğu
  • 1968 yılında; Bing Ödülü / Tıp Bilimleri İsviçre Akademisi Robert
  • 1976 yılında; Marcel Benoit Ödülü / İsviçre Federasyonu
  • 1980 yılında; Yılın Sinir Cerrahı Ödülü
  • 1981 yılında; Pioneer Microsurgeon Ödülü / Uluslararası Mikrocerrahi Derneği
  • 1988 yılında; İtalya Şeref Madalyası / Universita di Napoli e della Compagna Napoli
  • 1992 yılında; Türkiye Cumhuriyeti Tıp Ödülü
  • 1997 yılında; Altın Madalya / Nöroşirürji Dernekleri Dünya Federasyonu
  • 1998 yılında; Yüzyılın Beyin Cerrahı / Brezilyalı Nöroşirürji Derneği
  • 1999 yılında; Onur Nörolojik Cerrahlar Madalyası / Avrupa Birliği
  • 2000 yılında; Fedor Krause Madalyası / Alman Nöroşirürji Derneği, Onur Bursu / Amerikan Cerrahlar Koleji, Türkiye Cumhuriyeti üstün Hizmet Madalyası, 2000 Ödülü / Türk Bilimler Akademisi
  • 2002 yılında; Uluslararası Francesco Durante Ödülü / İtalya, Milli Egemenlik Onur Ödülü / Türkiye
  • 2005 yılında; Milli Egemenlik Onur Ödülü / 2.kez-Türkiye

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir